New Zealand රජය විසින් පසුගියදා සම්මත කරගත් නව නීති මාලාවත් සමඟ, physical plastic කාඩ්පත් වෙනුවට තමන්ගේ ස්මාර්ට් ජංගම දුරකථනය (Phone) හරහා Digital Driver’s Licences භාවිත කිරීමට රියදුරන්ට ඉක්මනින්ම අවස්ථාව ලැබෙනවා.
මීට අමතරව, වාහනවල windscreens මත අලවන Warrants of Fitness (WoF) සහ Vehicle Registration (Rego) labels වෙනුවටද digital විකල්ප හඳුන්වා දීමට නියමිතයි. මේ සඳහා NZTA (New Zealand Transport Agency) ආයතනය ඔස්ට්රේලියානු බලධාරීන් සමඟ එක්ව කටයුතු කරමින් සිටිනවා.
🔍 මේ ක්රමය ක්රියාත්මක වෙන්නේ කොහොමද?
- Secure Storage: ඔබේ ඩිජිටල් බලපත්රය දුරකථනයේ ඉතා ආරක්ෂිතව (securely) තැන්පත් වනු ඇත. එය NZ හි Digital Identity Services Trust Framework නීතිමය පද්ධතියට අනුකූල වේ.
- Govt.nz App: දැනටමත් හඳුන්වා දී ඇති Govt.nz app එක හරහා මෙම digital credentials ඉදිරිපත් කිරීමට සහ store කර තබා ගැනීමට අවස්ථාව ලැබෙනු ඇත. (දැනට පවතින NZTA app එකෙන් තොරතුරු බලාගත හැකි වුවත් එය තවමත් physical card එකට ආදේශකයක් නොවේ).
- Timeframe: මේ වසරේ (2026) දෙවන භාගයේදී මේ පිළිබඳව මහජන අදහස් විමසීමට (Public consultation) නියමිත අතර, වසර අවසානයට පෙර පද්ධතිය ක්රියාත්මක කිරීමට (deployment) බලාපොරොත්තු වේ.
⚠️ විශේෂ අවධානයට: දැනට පවතින නීතිය අනුව රිය පදවන අතරතුර (වාහනය නවතා ඇති විට හෝ රතු ලාම්පු අසලදී පවා) phone එක භාවිත කිරීම තහනම්ය. පොලිස් නිලධාරියෙකු ඉල්ලා සිටි විට පමණක් දුරකථනය පෙන්විය හැක.
👮 පොලිස් පරීක්ෂාවන් සහ Privacy
පොලිස් නිලධාරීන්ට දැනටමත් electronic ක්රමවේද හරහා ඔබේ WoF, Rego සහ Licence විස්තර පරීක්ෂා කිරීමේ හැකියාව පවතී. නව ක්රමය යටතේ වුවද රියදුරන්ගේ Privacy (පෞද්ගලිකත්වය) සහ Security උපරිමයෙන් ආරක්ෂා කිරීමට Privacy Act එක යටතේ පියවර ගෙන තිබේ.
දැනට WoF හෝ Rego නොමැතිව වාහන පැදවීම සඳහා $200 සිට $600 දක්වා දඩ (fines) පැනවිය හැක.
🌐 ලෝකයේ අනෙක් රටවල්
- Australia (New South Wales): 2019 වසරේ සිටම Digital Licences භාවිත කරන අතර, දැනට 75% කට වඩා රියදුරන් මෙය භාවිත කරයි. මෙහිදී QR code එකක් scan කිරීම මඟින් වලංගුභාවය පරීක්ෂා කරන බැවින් phone එක වෙනත් අයෙකුට අතට දීමට අවශ්ය නොවේ. කෙසේ වෙතත්, backup එකක් ලෙස physical card එක ළඟ තබා ගැනීමට ඔවුන් උපදෙස් දෙයි.
- Europe: Austria සහ Iceland වැනි රටවල්ද දැනටමත් රජයේ apps හෝ Apple Wallet හරහා digital licences සාර්ථකව භාවිත කරයි.
