නවසීලන්තයට සංක්රමණය වූ පුද්ගලයන්ගේ දෙමාපියන් සඳහා ඇති ස්ථිර පදිංචි (Residence) අවස්ථා පිළිබඳ රජය ඉදිරි සති කිහිපය තුළ නිවේදනයක් කිරීමට නියමිතයි.
දෙමාපිය ස්ථිර පදිංචි වීසා (Parent Category Resident Visa) සම්බන්ධ සමාලෝචනය මෙම වසරේ මුල් භාගයේදී අවසන් වීමට නියමිතව තිබුණද, ආගමන අමාත්ය Erica Stanfordගේ ප්රකාශකයෙකු පැවසුවේ ඇය තවමත් නිල උපදෙස් ලබා ගනිමින් සිටින අතර, ලබන මාසය අවසන් වීමට පෙර නිවේදනයක් නිකුත් කිරීමට බලාපොරොත්තු වන බවයි.
Ballot ක්රමයේ වෙනස්කම් අපේක්ෂාවෙන්
ඉදිරි වෙනස්කම්වල ප්රධාන අවධානය යොමුවනු ඇත්තේ Ballot (ලොතරැයි) ක්රමය වෙත බව අපේක්ෂා කෙරේ. වාර්ෂිකව මෙම වීසා සඳහා අයදුම් කළ හැකි සංඛ්යාව 2,500කට සීමා කර ඇති අතර, Ballot මඟින් අහඹු ලෙස අයදුම්කරුවන් තෝරා ගනී.
නවසීලන්ත ආගමන දෙපාර්තමේන්තුවේ (INZ) නවතම දත්ත අනුව, පසුගිය වසර දෙක තුළ 12,000 දෙනෙකු Expression of Interest (EOI) ඉදිරිපත් කර ඇති අතර, ඉන් අඩක් පමණ යුවළන් වේ.
“වාසනාව මත තීරණය වීම අසාධාරණයි”
විවේචකයන් පවසන්නේ Ballot ක්රමය වසර ගණනාවක් තම දෙමාපියන් නවසීලන්තයට ගෙන්වා ගැනීමට බලා සිටින පවුල්වලට අසාධාරණ බවයි. ඔවුන්ගේ අදහස වන්නේ අයදුම්පත් ලැබුණු අනුපිළිවෙලට (Queue System) සලකා බැලිය යුතු බවයි.
එමෙන්ම, පවුලේ අනුග්රාහකයන් (New Zealand Citizens හෝ Residents) සඳහා පවතින ආදායම් අවශ්යතාද සංශෝධනය කළ යුතු බවට ඉල්ලීම් පවතී.
- එක් දෙමාපියෙකුට අනුග්රහය දැක්වීමට අවම වාර්ෂික ආදායම: $109,200
- දෙදෙනෙකුට අනුග්රහය දැක්වීමට අවම වාර්ෂික ආදායම: $145,600
මෙම වීසා කාණ්ඩය 2022දී නව නීති සමඟ නැවත විවෘත වූ අතර, දැනට අයදුම් කිරීමේ ගාස්තුව $5,810 කි.
ද්විත්ව EOI නිසා ගාස්තු අහිමි වූ පවුල්
රජයේ ලේඛන අනුව, සමහර පවුල් තමන්ට වැඩි අවස්ථාවක් ලැබේවි යැයි සිතා Expression of Interest (EOI) දෙකක් ඉදිරිපත් කර තිබුණි.
එවැනි අවස්ථාවලදී, දෙවන EOI එක හඳුනාගෙන ඉවත් කරන අතර, ගෙවූ $550 ගාස්තුව ආපසු ලබා නොදේ.
2025 පෙබරවාරි Ballot එකට පෙර ද්විත්ව EOI 18ක් හඳුනාගෙන ඉවත් කළ බව INZ ආගමන අමාත්යවරියට දැනුම් දී ඇත.
මීට පෙර පැවති Ballot වට හත තුළ, EOI 54ක් ද්විත්ව අයදුම් ලෙස ප්රතික්ෂේප කර ඇති අතර, ඒ කිසිවකට ගාස්තු ආපසු ලබා දී නොමැත.
“Queue ක්රමය නැවත ගෙනාවොත් මේ ප්රශ්නයම නැති වෙනවා”
පසුගිය වසරේ පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කළ අත්සන් 11,400ක පෙත්සම සංවිධානය කළ Sophie Liu පවසන්නේ, තම මවගේ EOI එක තේරී පත්වීම සඳහා තමන් වසර හතරක් තිස්සේ බලා සිටින බවයි.
ඇය පවසන්නේ, අමාත්යවරිය පසුගිය වසරේ ජූලි මාසයේ දී සඳහන් කළ කාලසටහනට වඩා මෙම සමාලෝචනය ප්රමාද වූ බවයි.
ඇයගේ අදහස මෙසේය:
“පෙබරවාරි අගදී මුල් උපදෙස් ලැබුණු පසු, සමාලෝචනයේ ප්රතිඵල අගෝස්තු අවසානයේ පමණක් ප්රකාශයට පත් කරනවා නම්, එය තවත් මාස හයක ප්රමාදයක්. අපි හැමෝම යහපත් වෙනසක් බලාපොරොත්තුවෙන් සිටිනවා.”
ඇය තවදුරටත් පවසන්නේ Ballot ක්රමය ඉවත් කර Queue System නැවත හඳුන්වා දුන්නේ නම් ද්විත්ව EOI ගැටලුවද ස්වයංක්රීයව විසඳෙන බවයි.
“එවිට මිනිසුන්ට වැඩි අවස්ථාවක් ලබා ගැනීමට EOI කිහිපයක් ඉදිරිපත් කර ඉහළ ගාස්තු ගෙවීමට අවශ්ය නැහැ. ක්රමය සාධාරණ, පැහැදිලි සහ විනිවිදභාවයෙන් යුක්ත විය යුතුයි.”
Parent Boost Visa සඳහා අපේක්ෂිත ප්රතිචාර ලැබී නැහැ
පසුගිය වසරේ හඳුන්වා දුන් Parent Boost Visitor Visa සඳහාද රජය බලාපොරොත්තු වූ ප්රමාණයට වඩා අඩු අයදුම්පත් ලැබී තිබේ.
මෙම වීසා මඟින් නවසීලන්ත පුරවැසියන්ගේ සහ ස්ථිර පදිංචිකරුවන්ගේ දෙමාපියන්ට වසර 5ක් නවසීලන්තයේ රැඳී සිටිය හැකි අතර, තවත් වසර 5ක් සඳහා දීර්ඝ කළ හැකිය. එහෙත්, එය වෛද්ය පරීක්ෂණ සහ සෞඛ්ය රක්ෂණ අවශ්යතා යටතේ ක්රියාත්මක වේ.
පසුගිය සැප්තැම්බර් මාසයේ ආරම්භ වූ දින සිට ජුනි අවසානය දක්වා:
- තීරණ ගෙන තිබුණේ 1,132 අයදුම්පත් පිළිබඳවයි.
- ඉන් 873ක් අනුමත කර ඇත.
රජය වාර්ෂිකව 2,000 සිට 10,000 දක්වා අයදුම්පත් ලැබෙනු ඇතැයි අපේක්ෂා කළ අතර, සැලසුම් සකස් කර තිබුණේ වසරකට 6,000 අයදුම්පත් ලැබෙනු ඇතැයි ගණන් බලාය.
ඉහළ රක්ෂණ වියදම් ප්රධාන බාධාවක්
Parent Boost Visa සඳහා ප්රධාන ගැටලුවක් වන්නේ සෞඛ්ය රක්ෂණයේ ඉහළ වියදමයි.
එක් රක්ෂණ සමාගමක් දක්වන වාර්ෂික වාරික:
- වයස 60–69 : පුද්ගලයෙකුට $6,000
- වයස 70–79 : පුද්ගලයෙකුට $9,600
- වයස 80 සහ ඊට වැඩි : පුද්ගලයෙකුට $14,000
තවද, දෙමාපියන් වසර 3ක් නවසීලන්තයේ රැඳී සිටීමෙන් පසු නැවත සෞඛ්ය පරීක්ෂණයක් සම්පූර්ණ කිරීම සඳහා රටින් පිටව යා යුතුය.
මේ හේතුවෙන් බොහෝ පවුල් තවමත් Parent and Grandparent Visitor Visa භාවිතා කරමින් සිටී. එම වීසා මඟින් වසර 3ක කාලයක් තුළ මාස 18ක් දක්වා නවසීලන්තයට පැමිණිය හැකි අතර, එක් වරකට උපරිම වශයෙන් මාස 6ක් රැඳී සිටීමට අවසර ලැබේ.
